Κυριακή 22 Μαρτίου 2015

ΠΟΛΥΦΗΜΟΣ ΚΑΙ ΓΑΛΑΤΕΙΑ





Τοιχογραφία από την Πομπηία,  Πολύφημος και Γαλάτεια


Επιμέλεια: Rania Alfa


 - Όμορφον εραστή (φίλο, λάτρη) έχεις, Γαλάτεια, αυτόν το Σικελό τσομπάνο που λένε πως τρελλαίνεται για σένα.
- Μη κοροϊδεύεις, Δωρίδα, γιατί όποιoς κι αν είναι, είναι γιος του Ποσειδώνα [1.1].
-Και όμως εγώ, π
ου είμαι κάτασπρη, έχω τουλαχιστο αυτόν τον λάτρη, για σας τις άλλες όμως δεν υπάρχει κανείς ούτε τσομπάνος, ούτε ναύτης, ούτε βαρκάρης που να σας γουστάρει και εκτός από τα άλλα (χαρίσματα που έχει) είναι και μουσικός.
-Κόφτο, Γαλάτεια. Τον ακούσαμε να τραγουδά όταν τις προάλλες σου έκαμε πατινάδα και νόμιζε κανείς πως άκουε γάιδαρο να γκαρίζει. [Άλλο αυτός βοών, άλλο δε η λύρα υπήχει]. Ακόμα και η Ηχώ, όσο και αν είναι λογού, δεν ήθελε να αποκριθεί [4 1-4]

Ομως η Γαλάτεια είχε και έναν εραστή τον Ακι , ένα βοσκό. Η Γαλάτεια ήταν μια από τις 50 Νηρηίδες, κόρες του Νηρέα και της Δωρίδος, που ήταν θεότητες της ήρεμης θάλασσας. Η Γαλάτεια ήταν η αγαπημένη του κύκλωπα Πολύφημου και μητέρα του γιου του Γαλάτη, γενάρχη των Γαλατών.Παρά τη σχέση της με τον Πολύφημο, του οποίου υπήρξε σύζυγος, αν και τον παντρεύτηκε με τη βία, περίφημος παρέμεινε στη μυθολογία ο έρωτάς της για τον νεαρό βοσκό Άκι.
Ο Άκις ήταν γιος του Φαύνου και της νύμφης Σιμαϊθίδας και τον σκότωσε από ζήλεια ο Πολύφημος.Δεν διευκρινίζεται αν αναγκάστηκε να παντρευτεί τον Κύκλωπα πριν ή μετά την ερωτική της ιστορία με τον Άκι, μόνο αναφέρεται ότι απέκρουε τον έρωτα του Πολύφημου γιατί αγαπούσε το νεαρό βοσκό με τον οποίο περνούσε ώρες ατέλειωτες στις ακτές της Σικελίας.
Όταν τους είδε ο Κύκλωπας, κυριευμένος από ζήλεια ξεκόλλησε ένα τεράστιο βράχο τον εκσφενδόνισε πάνω στον Άκι και τον σκότωσε.
Ο πόνος της Γαλάτειας ήταν τόσος ώστε πήγαινε κάθε μέρα και θρηνούσε κοντά στο βράχο ή τον ομώνυμο ποταμό της Κατάνης, στον οποίο μεταμόρφωσαν οι θεοί τον αγαπημένο της ύστερα από παράκλησή της.
πληροφοριες http://xromata.com

Ο γνωστός από την Οδύσσεια (ι 187-555) Κύκλωπας, γιος του θεού Ποσειδώνα και της Νύμφης Θοώσης, κόρης του Φόρκυος. Σύμφωνα με την Οδύσσεια ο Πολύφημος κατοικούσε μέσα σε ένα σπήλαιο στο νησί Θρινακία και ζούσε από τα πρόβατά του, αλλά ήταν φοβερός γίγαντας και ο αγριότερος από τους Κύκλωπες. Αιχμαλώτισε στη σπηλιά του τον Οδυσσέα και τους συντρόφους του, τους οποίους άρχισε να τρώει τον ένα μετά τον άλλο, 6 συνολικά ώσπου ο Οδυσσέας τον τύφλωσε με ένα πυρωμένο παλούκι και δεν μπόρεσε να ανακαλύψει ψαχουλεύοντας αυτόν και τους συντρόφους του που απέμειναν, οι οποίοι απέδρασαν κρεμασμένοι από τις κοιλιές των (επίσης γιγάντιων) προβάτων του. Την τύφλωση του γιου του εκδικήθηκε ο Ποσειδώνας πολλαπλά με τις τρικυμίες που επεφύλαξε στον Οδυσσέα και τους άνδρες του κατά τις επόμενες περιπλανήσεις τους. Εκτός από την Οδύσσεια ο Πολύφημος εμφανίζεται στον βουκολικό ποιητή Θεόκριτο της Ελληνιστικής Εποχής ως καλοκάγαθος βοσκός, του οποίου περιγράφονται οι έρωτες με τη Γαλάτεια, μία από τις Νηρηίδες. (wikipedia)







Ο Πολυφημος είναι μονόπρακτη όπερα του Giovanni Bononcini (1703) Συνθέτη μπαρόκ
Γέννηση: 18 Ιουλίου 1670, Μόντενα, Ιταλία
Απεβίωσε: 9 Ιουλίου 1747, Βιέννη, Αυστρία

Συνθέσεις: Griselda, Muzio Scevola, Xerse

















Παρασκευή 20 Μαρτίου 2015

SAMUEL BECKETT, BEETHOVEN





Portrait of Samuel Beckett by Reginald Gray, painted in Paris, 1961


Επιμέλεια: Christos Sipsis
 13/2/2015

Beethoven, Piano Trio in D major, Op.70 No.1 "Ghost" (Σχόλιο 1)
Samuel Beckett., Ghost Trio (television play) (σχόλιο 2)
Ghost Trio is a television play, written in English by Samuel Beckett. It was written in 1975, taped in October 1976 and the first broadcast was on BBC2 on 17 April 1977 as part of the Lively Arts programme Beckett himself entitled Shades. Donald McWhinnie directed (supervised by Beckett) with Ronald Pickup and Billie Whitelaw. The play’s original title was to be Tryst. "On Beckett’s notebook, the word was crossed out vigorously and the new title Ghost Trio written next to it. On the title page of the BBC script the same handwritten title change can be found, indicating that it must have been corrected at the very last minute."
It was first published in Journal of Beckett Studies 1 (Winter 1976) and then collected in Ends and Odds (Grove Press, 1976; Faber, 1977).
Its three ‘acts’ reflect Beethoven’s Fifth Piano Trio (Opus 70, #1), known as The Ghost because of the slightly spooky mood of the second movement, Largo. The passages selected by Beckett are from the "ghostly" second theme.
Geistertrio, directed by Beckett was recorded by Süddeutscher Rundfunk, Stuttgart in May 1977 with Klaus Herm and Irmgard Först and broadcast 1 November 1977.
The idea for the piece dates back to 1968. At the time, whilst Beckett was working on the French translation of Watt, he had the first glimmerings of an idea for another television play. He discussed this with Josette Hayden who made the following note, which is probably all that remains of the original sketch:
A man is waiting, reading a newspaper, looking out of the window, etc., seen first at distance, then again in close-up, and the close-up forces a very intense kind of intimacy. His face, gestures, little sounds. Tired of waiting he ends up getting into bed. The close-up enters into the bed. No words or very few. Perhaps just a few murmurs.
http://en.wikipedia.org/wiki/Ghost_Trio_(play)




The music
There are seven excerpts from Beethoven’s Piano Trio heard in the play. Beckett indicates precisely where they come in according to the camera movements:
I.13; beginning bar 47: faint music, for five seconds, the recapitulation of the second
motif of the opening subject, the ghostly haunting theme. Music linked to the camera’s focus upon the door.
I.23; beginning bar 49: "a more dissonant and highly charged version of the motif, with the main rising interval or the melodic line being greater, thus producing greater tension." Again the music is linked to the door.
I.31; beginning bar 19: as at I.13, but with piano accompaniment, with crescendo, increasing harmonic tension, rising pitch, and a stretto effect as motifs overlap.
Beethoven's Piano Trio Opus 70, No 1, 2nd movement, bars 19-25, violin
II.26-29; beginning bar 64: a parallel passage, a recapitulation of that used in I.31-34, but with the stretto effect beginning earlier, and so greater tension
II.35,36; beginning bar 71: like the previous passage, but with the "ghostly" theme overlapping itself, with more movement on the piano part.
III.1,2,4,5; beginning bar 26: again a recapitulation, the equivalent passage to bar 71; marginally more restful since the rising intervals are all octaves.
III.29; beginning bar 64: the same music as II.26, but this time the footsteps are heard and the boy appears.
III.36; beginning bar 82: the music grows as the camera moves in; this is the coda, the end of the movement.

 http://en.wikipedia.org/wiki/Ghost_Trio_(play)














 


 

ALPHONSE DE LAMARTINE, LISZT



Η μουσική είναι πάντα ένα ασφαλές καταφύγιο..

Επιμέλεια: Kiriaki Chrysanidou
16/1/2015


Ο κύκλος "Harmonies poétiques et religieuses" ("Θρησκευτικές και ποιητικές αρμονίες για πιάνο") αποτελεί ένα από τα πιο δημοφιλή έργα του Liszt. Είναι εμπνευσμένος από την ομώνυμη ποιητική συλλογή του Alphonse de Lamartine (Αλφόνς ντε Λαμαρτίν ή Λαμαρτίνου) (1830) και αποτελείται από 10 συνθέσεις για πιάνο που ο Liszt έγραψε την περίοδο 1846-1851, που ζούσε στην επαρχιακή πόλη της Βαϊμάρης (Weimar).
Εμείς απόψε ακούμε την 9η σύνθεση με τίτλο "Andante lagrimoso" που είναι εμπνευσμένη από τις δύο πρώτες στροφές του ποιήματος “Une larme, ou Consolation ” ("Ένα δάκρυ ή παρηγοριά"):

"Tombez, larmes silencieuses,
Sur une terre sans pitié;
Non plus entre des mains pieuses,
Ni sur le sein de l'amitié !
Tombez comme une aride pluie
Qui rejaillit sur le rocher,
Que nul rayon du ciel n'essuie,
Que nul souffle ne vient sécher."

ή στα αγγλικά:

“Fall, silent tears,
On a soil without pity,
No more between pious hands,
Nor on the bosom of friendship!
Fall like an arid rain
That splashes on the rock,
Which no beam from heaven evaporates,
Which no breeze comes to dry."

 Ολόκληρο το ποίημα
 “Une larme, ou Consolation”, Alphonse de Lamartine
http://www.poetes.com/lamartine/larme.htm












JOSE MARIA de HEREDIA, ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ, DITTERSDORF




Pierre-Étienne Monnot, Andromeda, Metropolitan Museum of Art, New York City


Επιμέλεια: De Profundis Ya
19/1/2015


JOSE MARIA de HEREDIA "ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ"

Του Κηφέως η κόρη ζωντανή, αλίμονον, ακόμα
σε βράχο, στα μαυρόνησα, ανάμαλλη σπαράζει·
κι ενώ τρομάρας σύγκρυο βαθιά το αναταράζει·
δεμένο το βασιλικό του κάκου στρέφει σώμα.
Η μπόρα δέρνει ανήμερα του Ωκεανού το στρώμα,
στα κρουσταλλένια πόδια της πικρόν αφρό ξεβράζει,
και μέσα εκείνη απ’ τα κλειστά ματόκλαδα κοιτάζει,
ακούραστο ν’ ανοιγοκλεί το γαλανό του στόμα.
Μα ξαφνικά, σαν τη βροντή στον άφωτο αιθέρα,
ακούει χλιμίντρισμα στεγνό να αντιλαλάει ως πέρα
κι ανοίγει ο τρόμος διάπλατο το ξαφνισμένο μάτι.
Βλέπει... με πέταμα τρελό, να ο Πήγασος σιμώνει,
φέρνει, ορθός στα πισινά, του Δία το γιο στην πλάτη
κι ίσκιο γαλάζιο ολόμακρο στη θάλασσα ξαπλώνει.
II
Ανάμεσα στα κύματα, που κόφτουν αφρισμένα
το πέταμά του, ο νικητής της Μέδουσας προβαίνει
κι ενώ το αίμα, ιδρώς ζεστός, απ’ το κορμί του βγαίνει
παίρνει την ξανθομάλλινη στην αγκαλιά παρθένα.
Στο αδέρφι του Χρυσάορος επάνω, που οργισμένα
στο κύμα κρούει τις οπλές και με αφρό τους ραίνει,
βάζει την Κόρη, που γλυκά τον σφίγγει χλωμιασμένη
σε στήθη από τα κλάιματα ακόμα φουσκωμένα.
Τον σφίγγει κι η αφροδροσιά τους δυο μαζί σκεπάζει,
δειλά εκείνη στο άλογο πιο πάνω τ’ ανεβάζει
τα ωραία της πόδια που φιλά ένα φευγάτο κύμα.
Μα ο Πήγασος, που επανωτά φτερνίζει τα πλευρά του,
ψηλά, στου ήρωος τη φωνή πετώντας, μ’ ένα βήμα
χτυπά στον έντρομο ουρανό τα φλογερά φτερά του.
III
Σιγά πετώντας το άλογο το φτερωτό από πέρα
με τ’ ανοιχτά ρωθούνια του αέρα φυσά π’ αχνίζει,
με μια τους φέρνει του φτερού τρεμούλα π’ ανεμίζει
μέσ’ στη γαλάζια τη νυχτιά μέσ’ στο ξανθόν αιθέρα.
Πετούν· κι αφήνουν πίσω τους της Αφρικής την ξέρα·
να κι η Ασία... μια έρημος... ο Λίβανος καπνίζει
στεφανωμένος καταχνιά, και πέρα εκεί αφρίζει
λευκό το μνήμα πο’ κρύψε την Έλλη μιαν ημέρα.
Σα δυο θεόρατα πανιά ο άνεμος φουσκώνει
τις δυο φτερούγες, που πετούν απ’ άστρο σε αστέρι,
κάνοντας κούνια ολόθερμη στ’ αγκαλιασμένο ταίρι.
Κι εκεί ψηλά που ο ίσκιος των σειστός περνά κι απλώνει
στον Υδροχόο ανάμεσα και στον Κριό θωρούνε
τα δυο τους Άστρα κρεμαστά ν’ ασπροφεγγοβολούνε.

Μετάφραση: Ιωάννης Γρυπάρης



 

 Gustave Dore, Andromeda, 1869 , Private collection



 Peter Paul Rubens, Perseus Freeing Andromeda, 1620
Oil on panel, Gemäldegalerie, Berlin



 
 Edward Burne-Jones, Perseus saves Andromeda , 1888, oil on canvas, Southampton City Art Gallery



 Perseus and Andromeda - Annibale Carracci and Domenichino
- 1597 - Farnese Gallery, Rome



 
Pierre Puget (1620–1694), Perseus Andromeda, Louvre


 
Annibale Carracci and Domenichino, Perseus and Phineas,
1604-1606 , Farnese Gallery



 
Luca Giordano, 'Perseus turning Phineas to Stone', αρχές 1680, λεπτομέρεια. The National Gallery, Trafalgar Square, London


Από τον μύθο της Ανδρομέδας είναι εμπνευσμένες η 4η και η 5η Συμφωνία του CARL DITTERS von DITTERSDORF .
Η 4η αφορά στη διάσωση της Ανδρομέδας από τον Περσέα και
η 5η στη τιμωρία του Φινέα από τον Περσέα [τον μαρμάρωσε (πέτρωσε) δείχνοντάς του το κεφάλι της Μέδουσας)]



































ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ







Pierre-Étienne Monnot, Andromeda, Metropolitan Museum of Art, New York City


Επιμέλεια: De Profundis Ya
19/1/2015


JOSE MARIA de HEREDIA "ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ"

Του Κηφέως η κόρη ζωντανή, αλίμονον, ακόμα
σε βράχο, στα μαυρόνησα, ανάμαλλη σπαράζει·
κι ενώ τρομάρας σύγκρυο βαθιά το αναταράζει·
δεμένο το βασιλικό του κάκου στρέφει σώμα.
Η μπόρα δέρνει ανήμερα του Ωκεανού το στρώμα,
στα κρουσταλλένια πόδια της πικρόν αφρό ξεβράζει,
και μέσα εκείνη απ’ τα κλειστά ματόκλαδα κοιτάζει,
ακούραστο ν’ ανοιγοκλεί το γαλανό του στόμα.
Μα ξαφνικά, σαν τη βροντή στον άφωτο αιθέρα,
ακούει χλιμίντρισμα στεγνό να αντιλαλάει ως πέρα
κι ανοίγει ο τρόμος διάπλατο το ξαφνισμένο μάτι.
Βλέπει... με πέταμα τρελό, να ο Πήγασος σιμώνει,
φέρνει, ορθός στα πισινά, του Δία το γιο στην πλάτη
κι ίσκιο γαλάζιο ολόμακρο στη θάλασσα ξαπλώνει.
II
Ανάμεσα στα κύματα, που κόφτουν αφρισμένα
το πέταμά του, ο νικητής της Μέδουσας προβαίνει
κι ενώ το αίμα, ιδρώς ζεστός, απ’ το κορμί του βγαίνει
παίρνει την ξανθομάλλινη στην αγκαλιά παρθένα.
Στο αδέρφι του Χρυσάορος επάνω, που οργισμένα
στο κύμα κρούει τις οπλές και με αφρό τους ραίνει,
βάζει την Κόρη, που γλυκά τον σφίγγει χλωμιασμένη
σε στήθη από τα κλάιματα ακόμα φουσκωμένα.
Τον σφίγγει κι η αφροδροσιά τους δυο μαζί σκεπάζει,
δειλά εκείνη στο άλογο πιο πάνω τ’ ανεβάζει
τα ωραία της πόδια που φιλά ένα φευγάτο κύμα.
Μα ο Πήγασος, που επανωτά φτερνίζει τα πλευρά του,
ψηλά, στου ήρωος τη φωνή πετώντας, μ’ ένα βήμα
χτυπά στον έντρομο ουρανό τα φλογερά φτερά του.
III
Σιγά πετώντας το άλογο το φτερωτό από πέρα
με τ’ ανοιχτά ρωθούνια του αέρα φυσά π’ αχνίζει,
με μια τους φέρνει του φτερού τρεμούλα π’ ανεμίζει
μέσ’ στη γαλάζια τη νυχτιά μέσ’ στο ξανθόν αιθέρα.
Πετούν· κι αφήνουν πίσω τους της Αφρικής την ξέρα·
να κι η Ασία... μια έρημος... ο Λίβανος καπνίζει
στεφανωμένος καταχνιά, και πέρα εκεί αφρίζει
λευκό το μνήμα πο’ κρύψε την Έλλη μιαν ημέρα.
Σα δυο θεόρατα πανιά ο άνεμος φουσκώνει
τις δυο φτερούγες, που πετούν απ’ άστρο σε αστέρι,
κάνοντας κούνια ολόθερμη στ’ αγκαλιασμένο ταίρι.
Κι εκεί ψηλά που ο ίσκιος των σειστός περνά κι απλώνει
στον Υδροχόο ανάμεσα και στον Κριό θωρούνε
τα δυο τους Άστρα κρεμαστά ν’ ασπροφεγγοβολούνε.

Μετάφραση: Ιωάννης Γρυπάρης


 ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ ΚΑΙ ΠΕΡΣΕΑΣ:
 wiki
Στον δρόμο της επιστροφής του, αφού σκότωσε τη Μέσουσα, ο Περσέας περνά από την Αιθιοπία. Εκεί, σ΄ έναν βράχο βλέπει μια γυναικεία φιγούρα αλυσοδεμένη. Πλησιάζει και θαμπωμένος από την ομορφιά της σταματά να μάθει τι συμβαίν
ει. Μαθαίνει πως η κόρη ονομάζεται Ανδρομέδα. Κόρη του βασιλιά Κηφέα και της Κασσιόπης ή Κασσιόπειας ή Κασσιέπειας, η οποία είχε προκαλέσει την οργή του Ποσειδώνα, επειδή περηφανεύτηκε πως είναι πιο όμορφη από τις Νηρηίδες. Ο Ποσειδώνας έστειλε ως τιμωρία ένα θαλάσσιο Δράκοντα, τοΚήτος, και για εξιλέωση απαίτησε τη θυσία της Ανδρομέδας. Ο Περσέας, ερωτευμένος με την κόρη του Κηφέα, αποφασίσει να σκοτώσει το Κήτος και να πάρει μαζί του την Ανδρομέδα. Πράγματι, ο ήρωας τερματίζει την ζωή του θαλάσσιου τέρατος και, με την συγκατάθεση των γονέων, παίρνει την Ανδρομέδα μαζί του στη Σέριφο.
Όμως η Ανδρομέδα είχε αρραβωνιαστεί τον Φινέα. Έτσι μετά το κατόρθωμα του Περσέα διεκδικούσε ξανά την Ανδρομέδα. Για συμπαράσταση στο αίτημά του συγκέντρωσε μερικούς φίλους ή συμμάχους του και άρχισε να καταδιώκει τον Περσέα και την Ανδρομέδα. Ο ήρωας τιμώρησε υποδειγματικά τον Φινέα, ο οποίος δεν έφερε καμμία αντίρρηση όταν οι συμπατριώτες του έδεναν την Ανδρομέδα στον βράχο, για να την καταπιεί ο δράκοντας. Ο Περσέας έβγαλε το κεφάλι της Γοργούς και το υπέδειξε στους διώκτες του. Αυτοί, όταν αντίκρισαν το κεφάλι της Μέδουσας, μαρμάρωσαν!
Ύστερα από αυτό το περιστατικό το νέο ζευγάρι πήρε το δρόμο για την Σέριφο.



 Gustave Dore, Andromeda, 1869 , Private collection


 Peter Paul Rubens, Perseus Freeing Andromeda, 1620
Oil on panel, Gemäldegalerie, Berlin


Edward Burne-Jones, Perseus saves Andromeda , 1888, oil on canvas, Southampton City Art Gallery


 Perseus and Andromeda - Annibale Carracci and Domenichino
- 1597 - Farnese Gallery, Rome


Pierre Puget (1620–1694), Perseus Andromeda, Louvre


Annibale Carracci and Domenichino, Perseus and Phineas,
1604-1606 , Farnese Gallery


  Luca Giordano, 'Perseus turning Phineas to Stone', αρχές 1680, λεπτομέρεια. The National Gallery, Trafalgar Square, London


Από τον μύθο της Ανδρομέδας είναι εμπνευσμένες η 4η και η 5η Συμφωνία του CARL DITTERS von DITTERSDORF .
Η 4η αφορά στη διάσωση της Ανδρομέδας από τον Περσέα και
η 5η στη τιμωρία του Φινέα από τον Περσέα [τον μαρμάρωσε (πέτρωσε) δείχνοντάς του το κεφάλι της Μέδουσας)]


Carl Ditters von Dittersdorf - Symphony No. 4 in F major, "Die Rettung der Andromeda durch Perseus"




Carl Ditters von Dittersdorf - Symphony No. 5 in D major